ถ้าคุณกำลังเปรียบเทียบหน้ากาก LED อยู่ คุณจะพบว่าหน้าสินค้าเกือบทุกหน้าพูดเหมือนกัน มีตัวเลขช่วงคลื่น มีคำว่าเทคโนโลยีจากต่างประเทศ มีคำว่าเกรดการแพทย์ และมีภาพก่อนหลังที่ไม่บอกเงื่อนไขการถ่าย
สิ่งที่แยกอุปกรณ์ออกจากกันจริง ๆ ไม่ใช่ว่าผู้ขายพูดอะไร แต่คือผู้ขายตอบอะไรได้บ้างเมื่อถูกถามตรง ๆ และยอมตอบเป็นลายลักษณ์อักษรหรือไม่ ด้านล่างคือคำถามเจ็ดข้อที่เราคิดว่าคุ้มค่าที่จะถามก่อนจ่ายเงินหลักหมื่น
1. ใช้ช่วงคลื่นเท่าไหร่ และตัวเลขนั้นมาจากไหน
ผู้ขายควรระบุช่วงคลื่นที่อุปกรณ์ใช้ได้ชัดเจน และควรบอกได้ว่าค่านั้นเป็นค่ากลางหรือค่าช่วง เพราะ LED แต่ละดวงมีความคลาดเคลื่อนตามธรรมชาติของการผลิต ค่าที่เขียนว่า 660 นาโนเมตร ในทางปฏิบัติมักหมายถึงช่วงหนึ่งรอบ ๆ ตัวเลขนั้น
คำถามที่ตามมาสำคัญกว่า คือตัวเลขนี้มาจากการวัดอุปกรณ์ที่ผลิตจริง หรือมาจากเอกสารของผู้ผลิตชิ้นส่วน ทั้งสองอย่างไม่เหมือนกัน
2. ความเข้มแสงวัดที่ระยะเท่าไหร่
นี่คือคำถามที่คัดผู้ขายออกได้เร็วที่สุด ความเข้มแสงลดลงตามระยะห่างอย่างรวดเร็ว ค่าความเข้มที่ไม่ระบุระยะห่างที่ใช้วัดจึงไม่มีความหมาย และเปรียบเทียบกับอุปกรณ์อื่นไม่ได้เลย
ตัวเลขที่วัดชิดผิวย่อมสูงกว่าตัวเลขที่วัดห่างออกไป อุปกรณ์สองรุ่นที่โฆษณาค่าความเข้มเท่ากันอาจต่างกันมากถ้าวัดคนละระยะ ถ้าผู้ขายตอบไม่ได้ว่าวัดที่ระยะเท่าไหร่ ด้วยเครื่องมืออะไร ตัวเลขนั้นก็เป็นเพียงตัวเลข
3. พื้นที่ที่แสงตกกระทบจริงกว้างแค่ไหน
จำนวนดวง LED ไม่ได้บอกพื้นที่ใช้งาน อุปกรณ์ที่มีดวงไฟมากแต่กระจายตัวห่างกัน กับอุปกรณ์ที่มีดวงไฟน้อยกว่าแต่จัดวางหนาแน่น ให้ผลต่างกัน ถามว่าพื้นที่ครอบคลุมจริงกี่ตารางเซนติเมตร และแสงกระจายสม่ำเสมอทั้งแผงหรือเข้มตรงกลาง
4. ใช้ครั้งละกี่นาที บ่อยแค่ไหน และใครเป็นคนกำหนด
ระยะเวลาและความถี่ควรมาจากคู่มือของรุ่นนั้นโดยเฉพาะ ไม่ใช่จากคำแนะนำทั่วไปบนอินเทอร์เน็ต หรือจากคู่มือของอุปกรณ์รุ่นอื่นที่มีกำลังต่างกัน อุปกรณ์ที่ไม่มีคู่มือระบุเรื่องนี้ชัดเจน คืออุปกรณ์ที่ผลักภาระการตัดสินใจมาให้ผู้ใช้
5. ต้องปกป้องดวงตาอย่างไร
ถามว่าอุปกรณ์ออกแบบให้ใช้โดยหลับตา ใช้แว่นครอบตา หรือมีส่วนบังตาในตัว และคู่มือระบุไว้ว่าอย่างไร คำตอบที่คลุมเครือในข้อนี้เป็นสัญญาณที่ควรให้น้ำหนัก เพราะเป็นเรื่องความปลอดภัยที่ตรวจสอบง่ายที่สุดเรื่องหนึ่ง
6. อุปกรณ์ผ่านมาตรฐานความปลอดภัยทางไฟฟ้าอะไรบ้าง
เครื่องใช้ไฟฟ้าที่สัมผัสร่างกายควรมีข้อมูลเรื่องความปลอดภัยทางไฟฟ้า อะแดปเตอร์ การระบายความร้อน และการตัดการทำงานเมื่อร้อนเกิน ขอดูเอกสารจริง ไม่ใช่แค่โลโก้บนหน้าเว็บ
สัญลักษณ์มาตรฐานแต่ละตัวครอบคลุมเรื่องต่างกัน บางตัวรับรองเฉพาะความปลอดภัยทางไฟฟ้า ไม่ได้รับรองว่าอุปกรณ์ให้ผลอย่างที่โฆษณา การมีสัญลักษณ์จึงไม่ใช่คำตอบของทุกคำถาม
7. ประกันครอบคลุมอะไร และใครเป็นคนซ่อม
ถามให้ชัดว่าประกันกี่ปี ครอบคลุมตัวเครื่องอย่างเดียวหรือรวมอะแดปเตอร์และสายด้วย ต้องส่งซ่อมที่ไหน ใครออกค่าส่ง และใช้เวลาประมาณเท่าไหร่ ประกันที่ต้องส่งกลับต่างประเทศ กับประกันที่เคลมได้ในไทย เป็นคนละสิ่งกันแม้จะเขียนจำนวนปีเท่ากัน
คำว่าเกรดการแพทย์ไม่ได้ถูกกำกับ
คำว่า medical grade หรือเกรดการแพทย์ ไม่ใช่คำที่มีหน่วยงานใดนิยามหรือควบคุมการใช้กับอุปกรณ์กลุ่มนี้ ผู้ขายรายใดก็เขียนได้ คำนี้จึงไม่บอกอะไรเกี่ยวกับคุณภาพ ความปลอดภัย หรือการตรวจสอบ
เช่นเดียวกับคำว่าเทคโนโลยีระดับคลินิก หรือใช้ในสถานพยาบาลชั้นนำ ถ้าไม่มีชื่อสถานพยาบาล ไม่มีรุ่นที่ระบุ และไม่มีเอกสารอ้างอิง ประโยคเหล่านี้ไม่ได้ให้ข้อมูลอะไรกับคุณ
วิธีใช้คำถามเหล่านี้
ส่งคำถามไปทางข้อความ แล้วดูสองอย่าง อย่างแรกคือผู้ขายตอบได้กี่ข้อ อย่างที่สองคือผู้ขายยอมตอบเป็นลายลักษณ์อักษรหรือเลี่ยงไปคุยทางโทรศัพท์
ผู้ขายที่ตอบว่ายังไม่มีข้อมูลข้อนี้ น่าเชื่อถือกว่าผู้ขายที่ตอบทุกข้อได้ทันทีด้วยตัวเลขกลม ๆ ความไม่รู้ที่ยอมรับตรง ๆ ตรวจสอบได้ ส่วนความมั่นใจที่ไม่มีเอกสารรองรับนั้นตรวจสอบไม่ได้เลย
Fotera เองก็อยู่ภายใต้คำถามชุดเดียวกันนี้ ข้อมูลจำเพาะของอุปกรณ์ที่เรายังตรวจสอบกับเอกสารผู้ผลิตไม่เสร็จ จะแสดงว่ายังไม่ยืนยัน แทนที่จะประมาณค่าให้ดูดี